Het eten van koolhydraten geeft je meer energie, zorgt voor meer spieropbouw en betere prestaties. Toch zijn er nog steeds mensen die geloven dat je koolhydraten moet vermijden om af te vallen, compleet suikervrij moet eten of dat je aankomt van het eten van brood en aardappelen.

In dit artikel geven we daarom een gezonde(re) kijk op koolhydraten en 4 redenen waarom het volgen van een koolhydraatarm (low-carb) dieet onzin is. 

4-nadelen-koolhydraatarm-dieet

Wat zijn koolhydraten?

Koolhydraten (of suikers) zijn voedingsstoffen die een belangrijke brandstof zijn voor ons lichaam. Onze hersenen werken het liefst op een bepaalde vorm van suiker, namelijk glucose. Koolhydraten worden in ons lichaam omgezet in glucose en leveren energie aan onze spieren en onze hersenen. 

Koolhydraten zitten met name in groenten, fruit, peulvruchten, volle graanproducten en aardappelen, maar ook in witbrood, pasta, frisdranken, vruchtensappen, koek, snoep en andere bewerkte producten. 

Hoewel het regelmatig eten van de laatst genoemde producten niet altijd het beste is voor je gezondheid, is dit (in tegenstelling tot wat veel mensen denken) niet de reden dat je aankomt na het eten van koolhydraten.

Word je dik van koolhydraten?

Het eten van koolhydraten zorgt ervoor dat je bloedsuikerspiegel stijgt. Om deze suikers in je bloed naar je (spier)cellen te brengen, gaat je lichaam insuline aanmaken, een hormoon dat mede zorgt voor de opslag van vet in het lichaam.

De stelling die low-carb promotors vaak innemen is, dat je lichaam na het eten van koolhydraten meer insuline aan moet maken en hoe meer insuline er aangemaakt wordt door het lichaam, hoe meer vet er wordt opgeslagen. Oftewel:

Meer koolhydraten => Meer insuline => Meer vet.

Dit klinkt misschien logisch, maar er is echter een probleem met deze claim. Je lichaam maakt namelijk niet alleen insuline aan na het eten van koolhydraten. Ook bij het eten van eiwitten maakt het lichaam een hoeveelheid insuline aan (in sommige gevallen zelfs meer dan na het eten van koolhydraten) en koolhydraten worden ook zelden door je lichaam omgezet in vet.

Waarom een koolhydraatarm dieet onzin is

Het eten van koolhydraten is niet de oorzaak van meer vetopslag en het is dus ook niet nodig om alle koolhydraten te vermijden om af te slanken. Hieronder geven 4 redenen waarom een koolhydraatarm dieet (in de meeste gevallen) onzin is:

1. De energiebalans

Om af te vallen moet je minder brandstof binnen krijgen dan je lichaam verbruikt. Dit noemen we een negatieve energiebalans (calorietekort). Krijgt je lichaam dagelijks meer brandstof binnen, dan praten we over een positieve energiebalans (calorie-overschot).

De energiebalans is uiteindelijk de reden dat iemand afvalt of aankomt.

Wat veel mensen nog steeds niet realiseren, is dat je niet dik wordt van het eten van bepaalde producten of macronutriënten (koolhydraten, eiwitten, vetten). Het lichaam kan overal energie uit halen en maakt daarbij geen onderscheidt tussen het eten van een kom havermout, een banaan of een zak gevulde koeken. Energie is energie.

Daar komt bij, dat niet alleen koolhydraten, maar ook vetten en eiwitten door het lichaam gebruikt worden als brandstof.

De reden dat mensen afvallen als ze minder koolhydraten gaan eten, ligt niet zo zeer aan het feit dat men koolhydraatarm eet. Het komt omdat ze vaak meer groenten en fruit gaan eten en minder bewerkte (=calorierijke) producten eten en daardoor minder calorieën binnen krijgen.

Het schrappen van alle koolhydraten in je dieet en denken dat je daardoor sneller afvalt heeft dan ook geen enkele zin. Het is veel belangrijker om te kijken naar de totale hoeveelheid energie in je voeding om succesvol af te vallen.

2. Gewichtsverlies is geen vetverlies

Een andere reden waarom een koolhydraatarm dieet beter lijkt te werken, is dat het in eerste instantie zorgt voor meer gewichtsverlies. Gewichtsverlies is echter heel iets anders dan vetverlies en minder gewicht op de weegschaal betekent niet dat je ook daadwerkelijk meer vet verbrand.

Koolhydraten worden namelijk opgeslagen in het lichaam en dit gaat gepaard met een flinke hoeveelheid vocht. Het eten van minder koolhydraten zorgt er dus voor dat het lichaam minder koolhydraten opslaat en dus minder vocht vast houdt, waardoor je gewicht omlaag gaat.

3. Meer honger

Vezelrijke koolhydraatbronnen zoals: groenten, fruit, peulvruchten, aardappelen en volkoren producten, verminderen je hongergevoel en zorgen (net als eiwitten) voor een goede verzadiging na het eten van een maaltijd.

In de praktijk merken we dat mensen zich over het algemeen beter voelen als ze (iets) meer koolhydraten eten. Actieve mensen houden een dieet met voldoende koolhydraten ook langer vol en hebben vaak minder honger waardoor de drang om te gaan overeten (bingen) sterk afneemt.

Ook kan het weglaten van deze producten ertoe leiden dat je dagelijks niet voldoende vezels binnen krijgt en niet voldoende andere voedingsstoffen zoals vitamines en mineralen.

4. Te weinig energie

Zeker voor sporters zijn koolhydraten van belang. Koolhydraten geven het lichaam energie en zorgen er voor dat je optimaal kunt blijven trainen. Het maakt voor vetverlies nogmaals niet uit of je low-carb eet of niet.

Sterker nog, het kan zelfs nadelig zijn voor je prestaties als je regelmatig traint op een low-carb-dieet. Bovendien remt de inname van koolhydraten de afbraak van eiwitten in het lichaam en kan daarmee dus spierafbraak tegen gaan. 

Wat werkt voor jou?

De één eet graag meer koolhydraten, de ander liever wat minder en voor weer een ander maakt het niet heel veel uit. In de praktijk blijkt dat er genoeg mensen zijn die prima afvallen terwijl ze dagelijks een (volkoren) broodje of een bord pasta eten.

Maar er zijn ook mensen die minder goed afslanken, de hele dag door honger houden (en dus sneller overeten) en voortdurend schommelen in energie. Voor deze mensen kan het goed zijn om minder koolhydraten te eten en wat meer vetten en eiwitten.

Dit is dus persoonlijk. Mijn dieet bestaat voor meer dan de helft uit koolhydraten (met name veel groente en fruit) en dit geeft mij ontzettend veel energie terwijl ik bijna moeiteloos (uiteraard wel met een calorietekort) mijn vetpercentage omlaag breng.

Het is daarom aan jou om te kijken hoe jouw lichaam reageert en wat voor jou het beste werkt.

Conclusie

Voor mensen met een bepaalde ziekte (diabetes), veel overgewicht (insulineresistentie) en voor inactieve mensen kan het verminderen van bepaalde koolhydraten beter zijn en helpen tijdens het afslanken.

Veel mensen halen koolhydraten echter uit hun dieet in de hoop dat ze daarmee sneller zullen afvallen. In de praktijk blijkt dat dit op de langere termijn helemaal niets uit maakt. Het vermijden van bepaalde voeding kan er zelfs voor zorgen dat je niet voldoende voedingsstoffen binnen krijgt of zelfs je spieren verbrandt.

Hoewel je lichaam overal energie uit kan halen, kun je het beste zo veel mogelijk kiezen voor onbewerkte producten die meer voedingsstoffen bevatten. Met name veel groenten, fruit, peulvruchten en aardappelen zijn de beste koolhydraten om te eten wanneer je graag wilt afvallen.

Om gezond af te vallen (lees vet verbranden) is het belangrijkste dat je een negatieve energiebalans aanhoudt en dus minder binnen krijgt dan je lichaam nodig heeft.

Voel jij je prima en val je op een gezonde manier af? Dan werkt het voor jou. Heb je echter nul energie en denk je de hele tijd aan eten, dan raden we je aan om meer koolhydraten te eten. Het zal je succes zeker niet in de weg staan!